पाटण / सातारा: महाराष्ट्राची भाग्यलक्ष्मी म्हणून ओळखल्या जाणाऱ्या कोयना धरण परिसरात सोमवारी मध्यरात्री ते मंगळवारी पहाटेच्या दरम्यान भूगर्भातील हालचालींमुळे भूकंपाचे पाच सौम्य धक्के नोंदवले गेले आहेत. अवघ्या चार तासांच्या अंतरात एकापाठोपाठ एक बसलेल्या या धक्क्यांची तीव्रता रिश्टर स्केलवर २.१ ते २.५ इतकी मोजली गेली. सुदैवाने, हे सर्व धक्के अतिशय कमी तीव्रतेचे असल्याने कोणतीही हानी झालेली नाही, तसेच कोयना धरणही पूर्णपणे सुरक्षित आहे.
एकाच रात्रीत ५ धक्के: कधी आणि किती तीव्रतेची नोंद?
सातारा जिल्ह्यातील पाटण तालुक्यातील कोयना भूकंपमापन केंद्रावर मध्यरात्रीनंतर सलग धक्क्यांची नोंद झाली:
-
पहिले धक्का: मध्यरात्री १२:३० वाजता (तीव्रता २.१ रिश्टर स्केल)
-
दुसरा धक्का: मध्यरात्री १:३० वाजता (तीव्रता २.३ रिश्टर स्केल)
-
तिसरा धक्का: पहाटे ३:१५ वाजता (तीव्रता २.२ रिश्टर स्केल)
-
चौथा धक्का: पहाटे ३:३० वाजता (तीव्रता २.५ रिश्टर स्केल – सर्वाधिक)
-
पाचवा धक्का: पहाटे ४:०० वाजता (तीव्रता २.१ रिश्टर स्केल)
भूकंपमापन विभागाच्या माहितीनुसार, या सर्व धक्क्यांचे केंद्र सातारा शहरापासून नैऋत्य दिशेला सुमारे ५० ते ५२ किलोमीटर अंतरावर भूगर्भात होते.
धरण आणि परिसर पूर्णपणे सुरक्षित; कोणतीही पडझड नाही
ऐन गणेशोत्सवाच्या धामधुमीत एकाच रात्रीत पाच धक्के बसल्याचे वृत्त समोर येताच नागरिकांमध्ये काही काळ उत्सुकता व चिंतेचे वातावरण निर्माण झाले होते. मात्र, प्रशासनाने तत्काळ पाहणी करून परिस्थितीचा आढावा घेतला.
या धक्क्यांमुळे कोयना धरणाच्या मुख्य भिंतीला, जलविद्युत प्रकल्पांना किंवा पाटण तालुक्यातील कोणत्याही शासकीय व खासगी इमारतींना कोणताही धोका पोहोचलेला नाही. कुठेही पडझड अथवा जीवित व वित्तहानी झालेली नाही.
नागरिकांनी घाबरू नये; सतर्कतेचे आवाहन
भूगर्भशास्त्रानुसार कोयना खोरे हे संवेदनशील भूकंपप्रवण क्षेत्र (Seismic Zone) मानले जाते. धरणाच्या निर्मितीनंतर गेल्या अनेक दशकांत या भागात लहान-मोठ्या धक्क्यांची नियमित नोंद होत असते.
तज्ज्ञांच्या मते, सामान्यतः ३ रिश्टर स्केलपेक्षा जास्त तीव्रतेचे धक्के जमिनीवर माणसांना स्पष्टपणे जाणवतात. हे धक्के २.१ ते २.५ तीव्रतेचे असल्याने स्थानिक नागरिकांना ते झोपेत प्रत्यक्ष जाणवलेही नाहीत. त्यामुळे परिसरातील ग्रामस्थांनी कोणत्याही अफवांवर विश्वास ठेवू नये आणि भीती न बाळगता नेहमीप्रमाणे सतर्क राहावे, असे आवाहन प्रशासनाकडून करण्यात आले आहे.

