देवरुख: आपल्या सुंदर निसर्गाचा आणि पर्यावरणाचा होणारा ऱ्हास रोखण्यासाठी अखेर देवरुख नगरपंचायत ॲक्शन मोडमध्ये आली आहे. रविवारी भरणाऱ्या येथील स्थानिक आठवडा बाजारामध्ये नगरपंचायतीने प्लास्टिक विरोधात एक अत्यंत मोठी आणि धडक मोहीम राबवली. या कारवाई दरम्यान शासनाने पूर्णपणे प्रतिबंधित केलेल्या ‘सिंगल युज’ (एकदाच वापरण्यायोग्य) प्लास्टिक पिशव्यांची विक्री आणि वापर करणाऱ्या व्यापाऱ्यांवर थेट दंडात्मक बडगा उगारण्यात आला. नगरपंचायतीच्या या अचानक झालेल्या धाडीमुळे बाजारात प्लास्टिकचा सर्रास वापर करणाऱ्या आणि नियमांना केराची टोपली दाखवणाऱ्या व्यापाऱ्यांची चांगलीच पळापळ झाली आणि त्यांचे धाबे दणाणले.
वारंवार दिली होती समज, तरीही व्यापाऱ्यांची अनास्था! देवरुख शहर आणि विशेषतः रविवारी भरणारा आठवडा बाजार प्लास्टिकमुक्त करण्यासाठी नगरपंचायतीने यापूर्वी अनेकदा प्रयत्न केले होते. प्रशासनाच्या वतीने वेळोवेळी मोठी जनजागृती मोहीम राबवून, लाऊडस्पीकरवरून घोषणा करून तसेच प्रत्यक्ष भेटून नागरिकांना आणि व्यापाऱ्यांना प्लास्टिकचे पर्यावरणावर आणि मानवी आरोग्यावर होणारे भयंकर दुष्परिणाम समजावून सांगण्यात आले होते. तसेच प्लास्टिक पिशव्यांचा वापर पूर्णपणे थांबवण्याचे कळकळीचे आवाहनही केले गेले होते. परंतु, प्रशासनाच्या या सौम्य भूमिकेला काही व्यापाऱ्यांनी फारसे गांभीर्याने घेतले नाही. अनेक जण लपून-छपून तर काही जण सर्रासपणे ग्राहकांना प्लास्टिक पिशव्यांमधून सामान देत असल्याचे नगरपंचायतीच्या निदर्शनास आले. अखेर या बेजबाबदारपणाला कायमचा चाप लावण्यासाठी मुख्याधिकारी प्रशांत भोसले यांनी थेट जप्ती आणि दंडात्मक कारवाईचे कडक आदेश दिले.
विशेष पथकाची अचानक धाड; १०.३० किलो प्लास्टिक जप्त मुख्याधिकाऱ्यांच्या आदेश सुटताच नगरपंचायतीच्या कर्मचाऱ्यांचे एक विशेष पथक तयार करण्यात आले. या पथकाने रविवारी गजबजलेल्या आठवडा बाजारात अचानक एन्ट्री घेतली. पथकामध्ये स्वच्छता निरीक्षक आरिफ शेख, लिपिक सागर रेवणे, निखिल शिंदे, प्रतीक बारगुडे आणि स्वच्छता कर्मचारी सुभाष कदम व आग्रे यांचा समावेश होता.
या पथकाने बाजारातील भाजी विक्रेते, फळ विक्रेते आणि इतर लहान-मोठ्या स्टॉल्सची कसून तपासणी सुरू केली. पांढऱ्या आणि रंगाच्या प्रतिबंधित प्लास्टिक पिशव्या शोधून काढत पथकाने तब्बल १०.३० किलो ग्रॅम वजनाचा प्लास्टिक साठा जप्त केला. एवढेच नाही तर नियमांचे उल्लंघन करणाऱ्या संबंधित व्यापाऱ्यांकडून जागेवरच एकूण २,६०० रुपये इतका रोख दंड वसूल करण्यात आला. नगरपंचायतीची ही कडक कारवाई पाहून इतर व्यापाऱ्यांनी लगबगीने आपल्याकडील प्लास्टिक पिशव्या लपवण्याचा प्रयत्न केला.
कापडी पिशव्या वापरा; अन्यथा होईल कायदेशीर कारवाई! या यशस्वी आणि धडक मोहिमेनंतर मुख्याधिकारी प्रशांत भोसले यांनी शहरातील सर्व नागरिक आणि व्यापाऱ्यांना एक महत्त्वाचे आवाहन केले आहे. ते म्हणाले, “आपल्या वसुंधरेचे (पृथ्वीचे) आणि पर्यावरणाचे रक्षण करणे हे केवळ शासनाचे काम नसून प्रत्येक नागरिकाचे आद्य कर्तव्य आहे. आज आपण घेतलेला छोटासा पुढाकार आणि दाखवलेली जागरूकता आपल्या येणाऱ्या पिढ्यांना उत्तम आरोग्य आणि स्वच्छ पर्यावरण देणार आहे.”
नगर प्रशासनाने नागरिकांना स्पष्ट सुचवले आहे की, बाजारात खरेदीसाठी येताना घरूनच कापडी किंवा ज्युटच्या पिशव्या सोबत आणण्याची सवय लावावी. तसेच, ही मोहीम इथेच थांबणार नसून पुढेही अशीच सातत्याने सुरू राहणार आहे. यापुढे जर कोणी प्लास्टिक वापरताना आढळले, तर त्यांच्यावर अधिक कडक कायदेशीर कारवाई केली जाईल, असा सज्जड इशाराही मुख्याधिकाऱ्यांनी दिला आहे.
