तुम्हाला बाहेर हॉटेलमध्ये जाऊन चमचमीत जेवणाचा आस्वाद घ्यायला आवडतो का? किंवा संध्याकाळी ढाब्यावर मित्रांसोबत मारलेली रंगात येणारी जेवणाची मैफल तुमच्या आवडीची आहे? तर मग आता या आनंदासाठी खिशाला जरा जास्तच कात्री लावावी लागणार आहे. देशभरातील हॉटेलचालक, छोटे ढाबेवाले आणि मिठाईच्या व्यावसायिकांना मोठा आर्थिक झटका देत तेल कंपन्यांनी व्यावसायिक गॅस सिलिंडरच्या (Commercial Gas Cylinder) किमतीत पुन्हा एकदा मोठी वाढ केली आहे.
जून महिन्याची सुरुवातच सर्वसामान्य व्यावसायिक आणि ग्राहकांसाठी महागाईची बातमी घेऊन आली आहे. १ जून रोजी, सार्वजनिक क्षेत्रातील तेल कंपन्यांनी १९ किलोच्या व्यावसायिक एलपीजी सिलिंडरच्या दरात ४२ रुपयांची वाढ जाहीर केली. वरकरणी ही वाढ किरकोळ वाटू शकते, पण गेल्या पाच महिन्यांचा हिशोब पाहिला तर हा आकडा धडकी भरवणारा आहे. गेल्या पाच महिन्यांत तब्बल सातव्यांदा ही दरवाढ झाली असून, यामुळे व्यावसायिक सिलिंडरचे दर थेट दुप्पट झाले आहेत. देशातील अनेक प्रमुख शहरांमध्ये आता एका सिलिंडरसाठी तब्बल ३,१०० रुपयांपेक्षा जास्त मोजावे लागत आहेत.
पाच महिन्यांत दरवाढीचा नवा उच्चांक
वर्षाच्या सुरुवातीला, म्हणजेच जानेवारी २०२६ मध्ये दिल्लीत ज्या १९ किलोच्या सिलिंडरची किंमत १,६९१.५० रुपये होती, ती आज सातत्याने झालेल्या दरवाढीमुळे थेट ३,११३.५० रुपयांवर जाऊन पोहोचली आहे. अवघ्या पाच महिन्यांत किंमत दुप्पट होणे, हा आजवरचा एक मोठा विक्रम मानला जात आहे. जागतिक बाजारपेठेतील कच्च्या तेलाच्या वाढत्या किमती आणि मध्यपूर्वेतील देशांमध्ये सुरू असलेला भू-राजकीय तणाव (Geopolitical Tension) यामुळे संपूर्ण इंधन क्षेत्रावर मोठा दबाव आहे, आणि त्याचाच हा थेट फटका आपल्याला बसत असल्याचे ऊर्जा क्षेत्रातील तज्ज्ञांचे म्हणणे आहे.
तुमच्या शहरातील नवे दर काय?
या ताज्या दरवाढीनंतर देशातील मुख्य महानगरांमध्ये व्यावसायिक सिलिंडरचे दर आता खालीलप्रमाणे गगनाला भिडले आहेत:
-
मुंबई: ₹३,०६७.५० (₹४३.५० ची वाढ)
-
दिल्ली: ₹३,११३.५० (₹४२ ची वाढ)
-
कोलकाता: ₹३,२५५.५० (₹५३.५० ची वाढ)
-
चेन्नई: ₹३,२८३ (₹४६ ची वाढ)
हॉटेल आणि ढाबा व्यावसायिक संकटात!
या दरवाढीचा थेट आणि मोठा परिणाम अन्नधान्य व खाद्यपदार्थांच्या व्यवसायावर होणार आहे. हॉटेल, कॅफे, केटरिंग आणि मिठाई उत्पादक हे व्यावसायिक गॅसचे मुख्य ग्राहक आहेत. सिलिंडरचे बजेट कोलमडल्यामुळे आता हॉटेलमधील थाळी, तुमचे आवडते बेकरी प्रॉडक्ट्स आणि मिठाईच्या किमती वाढण्याची दाट शक्यता आहे. म्हणजेच, व्यावसायिकांचा वाढलेला खर्च अखेर सर्वसामान्य ग्राहकांच्याच खिशातून वसूल होणार आहे.
छोट्या गॅस सिलिंडरलाही महागाईची झळ
केवळ मोठे सिलिंडरच नाही, तर ५ किलो वजनाचा छोटा एलपीजी सिलिंडरही ११ रुपयांनी महागला आहे. हा छोटा सिलिंडर प्रामुख्याने शहरात शिक्षणासाठी किंवा नोकरीसाठी राहणारे विद्यार्थी, स्थलांतरित कामगार आणि रस्त्या कडेला गाडा लावणारे छोटे व्यावसायिक वापरतात. त्यामुळे या गरीब आणि मध्यमवर्गीय घटकांचेही महिन्याचे बजेट आता बिघडणार आहे.
सामान्य गृहिणींना दिलासा: घरगुती सिलिंडर स्थिर!
या संपूर्ण महागाईच्या सावटात एकच काय ती समाधानाची बाब म्हणजे, घरात वापरल्या जाणाऱ्या १४.२ किलोच्या घरगुती गॅस सिलिंडरच्या दरात कोणताही बदल करण्यात आलेला नाही. तेल कंपन्यांनी सर्वसामान्यांच्या घरगुती बजेटला सध्यातरी हात लावलेला नाही, त्यामुळे गृहिणींना काहीसा दिलासा मिळाला आहे.
सरकारकडून पेट्रोल-डिझेलच्या निर्यातीवरील शुल्कात कपात
गॅसच्या किमती वाढत असताना, केंद्र सरकारने दुसरीकडे इंधन निर्यात करणाऱ्या क्षेत्राला थोडा दिलासा दिला आहे. पेट्रोल, डिझेल आणि विमानाचे इंधन (ATF) यांच्या निर्यातीवरील शुल्कात (Export Duty) कपात करण्यात आली आहे. नवीन दरानुसार पेट्रोलवर ₹१.५०, डिझेलवर ₹१३.५० आणि विमान इंधनावर ₹९.५० प्रति लिटर निर्यात शुल्क कमी होणार आहे.
एकंदरीत पाहता, वाढत्या महागाईमुळे आधीच त्रस्त असलेल्या सर्वसामान्य नागरिकांची चिंता या व्यावसायिक गॅसच्या दरवाढीमुळे अधिकच वाढली आहे. आगामी काळात हॉटेलचे बिल किती वाढते, याकडेच आता सर्वांचे लक्ष लागले आहे.
