कोकण आणि पावसाचं एक वेगळंच समीकरण आहे. पाऊस जितका आल्हाददायक वाटतो, तितकाच डोंगराळ भागात राहणाऱ्या आपल्या बांधवांसाठी तो चिंता घेऊन येतो. यंदाचा मान्सून उंबरठ्यावर असतानाच, चिपळूण तालुक्यातून एक मोठी आणि तितकीच महत्त्वाची बातमी समोर येत आहे. संभाव्य धोके टाळण्यासाठी प्रशासनाने आतापासूनच कंबर कसली असून चिपळूण तालुक्यातील तब्बल १७ गावांना ‘संभाव्य दरडग्रस्त’ (Landslide Prone Areas) म्हणून घोषित केले आहे.
दरवर्षी मुसळधार पावसामुळे चिपळूणच्या डोंगराळ भागाला मोठा फटका बसतो, हे आपण उघड्या डोळ्यांनी पाहिले आहे. जुन्या कटू अनुभवांपासून धडा घेत, यंदा पावसाळ्यापूर्वीच संपूर्ण आपत्कालीन यंत्रणा ‘हाय अलर्ट’ मोडवर आणण्यात आली आहे. कोणतीही जीवितहानी होऊ नये आणि संकट आल्यास तातडीने मदत पोहोचवता यावी, हाच यामागील मुख्य उद्देश आहे. या १७ संवेदनशील ठिकाणी आता प्रशासनाची २४ तास नजर असणार आहे.
प्रांताधिकाऱ्यांच्या बैठकीत मोठा निर्णय
नुकतीच चिपळूणचे उपविभागीय अधिकारी (प्रांताधिकारी) आकाश लिगाडे यांच्या अध्यक्षतेखाली एक महत्त्वाची मान्सूनपूर्व आढावा बैठक पार पडली. विभागीय वन अधिकारी कार्यालयाच्या आवारात झालेल्या या बैठकीत तालुक्यातील भौगोलिक परिस्थितीचा आणि धोक्याचा सखोल अंदाज घेण्यात आला. त्यानंतरच या १७ गावांमधील वाड्यांची अंतिम यादी निश्चित करण्यात आली. विशेष म्हणजे, या प्रत्येक गावावर बारकाईने लक्ष ठेवण्यासाठी स्वतंत्र ‘नोडल अधिकाऱ्यांची’ नियुक्ती करण्यात आली आहे, तसेच आपत्ती व्यवस्थापन पथकेही तैनात ठेवली आहेत.
धोकादायक गावांची यादी: तुमचं गाव यात नाही ना?
प्रशासनाने जाहीर केलेल्या यादीनुसार खालील गावे आणि त्यांच्या परिसरातील वाड्यांना संवेदनशील घोषित करण्यात आले आहे:
-
भाग १: पेढे, परशुराम आणि मुख्य म्हणजे परशुराम घाट परिसर (जिथे दरड कोसळण्याचा धोका सर्वाधिक असतो).
-
भाग २: तिवरे, रिक्टोली, तिवडी आणि नांदिवसे.
-
भाग ३: कादवड, ओवळी, कळकवणे आणि पिंपळी.
-
भाग ४: कोळकेवाडी, कुंभार्ली, पेढांबे आणि येगाव.
-
भाग ५: कळंबट, गोवळकोट आणि पाचाड.
ग्रामस्थांना नोटिसा आणि सुरक्षित स्थलांतर
डोंगराळ भागात मुसळधार पावसामुळे जमीन खचणे किंवा दरड कोसळण्याचा मोठा धोका असतो. म्हणूनच महसूल प्रशासनाने या गावातील नागरिकांना आधीच सतर्क केले आहे. सुरक्षेचा उपाय म्हणून अनेक कुटुंबांना तात्पुरत्या स्वरूपात सुरक्षित ठिकाणी स्थलांतरित होण्याच्या अधिकृत नोटिसा बजावण्यात आल्या आहेत. कोणतीही आणीबाणीची परिस्थिती निर्माण झाल्यास महसूल, पोलीस, आरोग्य आणि ग्रामपंचायत या सर्व विभागांमध्ये योग्य समन्वय राहावा, यासाठी कडक आदेश देण्यात आले आहेत.
पर्यटक आणि नागरिकांसाठी महत्त्वाची नियमावली
पावसाळ्यात निसर्गाचं रूप पाहायला पर्यटक कोकणात गर्दी करतात, पण याच काळात धोकाही वाढतो. प्रांताधिकारी आकाश लिगाडे यांनी स्पष्ट निर्देश दिले आहेत की, तालुक्यातील बंद पडलेल्या चिरे व दगड खाणी, नद्यांचे खोल डोह, तलाव आणि धबधबे या ठिकाणी स्थानिक नागरिक किंवा पर्यटकांनी जाणे टाळावे. तसेच शहरात असणारे मोठे अनधिकृत किंवा धोकादायक होर्डिंग्ज आणि फलक वादळी वाऱ्यामुळे कोसळू नयेत म्हणून ते त्वरित काढून टाकण्याचे आदेशही देण्यात आले आहेत.
एकंदरीत, प्रशासनाने आपली तयारी पूर्ण केली आहे, आता गरज आहे ती आपण सर्वांनी सतर्क राहण्याची आणि प्रशासनाला सहकार्य करण्याची!
